Brusella (Peynir Hastalığı)

Tanım:  Brucella türleri tarafından oluşturulan esas olarak hayvanlarda hastalık yapan ve hayvanlardan insanlara bulaşan hücre içi parazit enfeksiyonudur. Ülkemizde en çok Konya,Diyarbakır ve Şanlıurfa yörelerinde görülür.

Mal Hastalığı
Koyun Hastalığı
Akdeniz Humması
Malta Humması
Cebelitarık Humması
Ondülan Ateş (Dalgalı Humma) isimleriyle de bilinir.




 

Bulaş yolları nelerdir?

– Pastörize edilmemiş veya iyi kaynatılmamış süt ve süt ürünlerinin tüketimi

– Kan, plasenta ve hayvan sekresyonları ile ditekt temas

(Tulum peyniri,kaşar peyniri ve yoğurt ile bulaşmaz.)

 

Belirtileri nelerdir?

Asemptomatik enfeksiyon: Hayvanlarla temasta olan yüksek riskli kişilerde görülür. Serolojik taramalarla bulunur. Hastalıkla ilgili belirtiler görülmez. Bağışıklık sistemi baskılandığı zaman diğer klinik şekillerde görülebilir.

Akut enfeksiyon:  Ondülan ateş (Akşam üşüme titreme ile yükselen ateş sabaha doğru bol terleme ile düşer), baş ağrısı, bol terleme, halsizlik, kas-eklem ağrıları, karın ağrısı, kabızlık veya ishal, kusma gibi belirtiler görülür. Epididimoorşit, menenjit gibi diğer organ ve sistemleri de tutan enfeksiyonlar olabilir.

Subakut enfeksiyon:  Grip benzeri semptomlar görülebilir. Diğer hastalıklar ile karıştırılabilen değişik belirtiler olabilir. Normalin biraz üstünde ateş, genel kırıklık, halsizlik, iştahsızlık olabilir. Diğer klinik şekillere dönebilir.

Kronik enfeksiyon:  Kronik yorgunluk sendromu, kas-eklem ağrıları, depresyon gibi belirtilerle psikiyatrik ve romatolojik hastalıklarla karıştırılabilir. Genellikle hastalar gözlerde yanma,batma,hassasiyet,ağrı gibi belirtilerle doktora başvururlar.

 Tuttuğu diğer sistemlerde görülen belirtiler:

Nöropsikiyatrik bulgular:  Deliryum, depresyon, demans, manik ve paranoid davranışlar, halisünasyonlar, meningoensefalit

Genitoürinersistem bulguları: Epididimit, orşit, prostatit, pyelonefrit, sistit

Kardiyovasküler sistem bulguları: Endokardit, miyokardit

Hematopoetik sistem bulguları: Anemi, lökopeni, trombositopeni

Solunum sistemi bulguları: Öksürük, bronşit, akciğer apsesi, plevral efüzyon

Göz bulguları: Üveit, sklerit, keratokonjonktivit

 

Tanısı nasıl konulur?

Hastanın şikayetleri ile birlikte iyi kaynatılmamış süt ve süt ürünleri tüketim veya hayvanlarla temas öyküsü varlığında brusellozdan şüphelenilir.

Kan testi, idrar tahlili, radyolojik görüntülemelerle desteklenmeye çalışılır ancak kesin tanı serolojik testlerle konlur.

 

Tedavisi nasıldır?

Çoğunlukla ikili antibiyotik tedavisi gerekir. Hastalığın seyrine göre ek ilaçlar gerekebilir. Tedavinin süresine tutulan organ ve sistemlere göre karar verilir.

 

Nasıl korunabiliriz?

Öncelikle iyi pişmemiş veya pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinin tüketilmemesi gerekir.

Hayvanlarla teması olanlar bilinçlendirilmeli ve temas sırasında dikkatli olmaları gerektiği söylenmelidir. Temastan sonra hijyene önem verilmelidir.

İnsanlar üzerinde uygulanabilen bir aşısı yoktur ancak hayvanlar için aşı bulunmaktadır. Hastalığın endemik olduğu bölgelerde hayvanların aşılanması gereklidir.

Hazırlayan: Dr. Burcu Köse